Στους ρυθμούς του τάνγκο

Το Μπουένος Άιρες γιόρτασε την Εθνική Ημέρα Tango το Σάββατο με εκατοντάδες χορευτές που έβαλαν τα δυνατά τους για να καταπλήξουν

Το Μπουένος Άιρες γιόρτασε την Εθνική Ημέρα Tango το Σάββατο με εκατοντάδες χορευτές που έβαλαν τα δυνατά τους για να καταπλήξουν τα πλήθη.

Η κυκλοφορία στους δρόμους διεκόπη για αρκετές ώρες καθώς περισσότερα από 10 μουσικά συγκροτήματα βρίσκονταν κατά μήκος κεντρικής λεωφόρου παίζοντας μουσική για τους λάτρεις του τάνγκο που συμμετείχαν στη Gran Milonga Nacional, την εθνική ημέρα τάνγκο της Αργεντινής.

Η εκδήλωση λαμβάνει χώρα κάθε χρόνο το πρώτο Σάββατο του Δεκεμβρίου, πριν από την Εθνική Ημέρα του Tango, στις 11 Δεκεμβρίου, οπότε εορτάζονται τα γενέθλια των δύο πιο σημαντικών μουσικών τάνγκο της Αργεντινής, Carlos Gardel και Antonio Caro.

Το τάνγκο γεννήθηκε στα τέλη του 1800 στα προάστια τπου Μπουένος Αιρες της Αργεντινής ενώ σύμφωνα με τις επικρατέστερες θεωρίες η ονομασία του προέρχεται είτε από την περιοχή της Ανδαλουσίας της Ισπανίας είτε από μια διάλεκτο του κονγκό καθώς κατά πολλούς ο χορός μεταφέρθηκε στη χώρα από αφρικανούς σκλάβους που μεταφέρθηκαν στην περιοχή.

Σήμερα, το συγκεκριμένο στυλ χορού είναι διαδεδομένο σε όλον τον κόσμο. Στην Αργεντινή, αλλά και όπου αλλού στον κόσμο υπάρχουν θιασώτες του Αργεντίνικου τάγκο, αυτό χορεύεται προπάντων σε συναθροίσεις για τις οποίες έχει επικρατήσει το όνομα milonga.

Ενα φορτίο τάνγκο. Η Πέμυ Ζούνη με την Ελένη Πέτα σ' ένα μουσικό ταξίδι από το Μπουένος Αϊρες στον Πειραιά

• Ο έρωτας για το τάνγκο και το ταξίδι ένωσε μια ηθοποιό, την Πέμυ Ζούνη, και μια τραγουδίστρια, την Ελένη Πέτα.

Απρόσμενη αλλά επιτυχημένη η θερινή συνάντηση των δύο γυναικών. Τραγουδούν, χορεύουν, παίζουν και ξορκίζουν, όπως λένε, το... κακό

Το αποτέλεσμα της απρόσμενης θερινής συνάντησής τους, στην οποία και οι δύο τραγουδούν, χορεύουν, μιλούν, γελούν και ξορκίζουν το... κακό, είναι το «Cargo» (φορτίο). Μια πληθωρική, ατμοσφαιρική μουσική παράσταση, από την οποία ξεχειλίζουν εκτός από τα τάνγκο, στα οποία δίνει ρεσιτάλ η Ζούνη, τα φάντος και τζαζ μουσικές, από τη Λατινική Αμερική, την Ισπανία, την Πορτογαλία, την Ιταλία , τη Γαλλία, την Ουγγαρία, τη Σενεγάλη αλλά και την Ελλάδα.

Ολα ξεκίνησαν τυχαία, την ημέρα που οι δύο γυναίκες γνωρίστηκαν σε ένα φεστιβάλ τάνγκο στην Αθήνα. Η «χημεία» υπήρξε ακαριαία. Αποφάσισαν, χωρίς δεύτερη σκέψη, να πάνε μία... βόλτα. Τελικά κατέληξαν να... ταξιδεύουν, μέσω της τέχνης, ανά τον κόσμο, φορτώνοντας στις αποσκευές τους μουσικές από μεγάλα λιμάνια και πόλεις, όπως το Μπουένος Αϊρες, το Ρίο ντε λα Πλάτα, η Λισαβόνα, η Νάπολη και ο Πειραιάς.

Την Τρίτη το «Cargo» κάνει στάση στο Ηράκλειο Κρήτης και την Τετάρτη προχωρά μέχρι το Ρέθυμνο. Τέλος Αυγούστου οι καλλιτέχνιδες, μαζί με την 5μελή ορχήστρα (επικεφαλής της ο Θοδωρής Οικονόμου στο πιάνο) επιστρέφουν στην Αθήνα και εμφανίζονται στον Βύρωνα (28/8), για να «σαλπάρουν» αμέσως μετά για το Αρχαίο Ωδείο Πάτρας (31/8) και να επιστρέψουν ξανά στην Αθήνα στις 11 Σεπτεμβρίου (Φεστιβάλ Παπάγου).

«Αμέσως εμπιστεύτηκε η μία την άλλη», λέει με έμφαση η πολυπράγμων Ζούνη. «Αν δεν υπήρχε μια τέτοια σχέση δεν θα μπορούσε να γεννηθεί το "Cargo". Είμαστε δυο γυναίκες που συνομιλούμε... ταξιδεύοντας».

Το τάνγκο, η κινητήριος δύναμη της μουσικής παράστασης, υπήρξε στη ζωή της ηθοποιού, όπως αποκαλύπτει, μοιραίο. Ανάμεσα στους πρώτους δίσκους της βρίσκονταν και τα άπαντα του Αστορ Πιατσόλα. «Το "ψάχνω" το τάνγκο από μικρή». Αλλά μόλις πριν από δύο χρόνια κατάφερε να αρχίσει τα καθημερινά μαθήματα και τα σεμινάρια. Τα θαυμαστά αποτελέσματα ξεδιπλώνονται στη σκηνή (παρτενέρ της ο Τάσος Κεχαγιάς). «Η Πέμυ Ζούνη είναι δεινή χορεύτρια», συγκατανεύει η Ελένη Πέτα, που πάντως κι εκείνη ρίχνει στο «Cargo» με ανάλογη δεξιοτεχνία κάμποσες χορευτικές φιγούρες αργεντίνικου τάνγκο. Για άλλο λόγο, όμως, καμαρώνει η τραγουδίστρια. «Τα τραγούδια μας δεν είναι αυτά που ακούγονται συχνά στο ραδιόφωνο».

Μεγαλώνοντας ανακαλύπτει ότι οι απαιτήσεις της από το ρεπερτόριό της αλλάζουν. «Ωριμάζεις και εξελίσσεσαι. Αυτό ορισμένες φορές σε βάζει σε μια διάθεση να ξεδιαλύνεις τις επιλογές σου». Ισως αυτός να είναι ο λόγος που τα τελευταία τέσσερα χρόνια ακολουθεί έναν πιο μοναχικό δρόμο. «Τώρα που ανεξαρτητοποιήθηκα από τις δισκογραφικές εταιρείες και δεν έχω κανέναν πάνω από το κεφάλι μου, μπορώ ελεύθερα να εκφράζομαι με την ψυχή και την καρδιά μου. Απόδειξη; Το "Cargo"».

Για πρώτη φορά η τραγουδίστρια ανοίγει διάλογο επί σκηνής, στην πραγματικότητα ερμηνεύει, σε ένα διαρκές λεκτικό πινγκ πονγκ την πρόζα που συνέθεσε η Ζούνη. «Ηταν μια πρόκληση για μένα», παραδέχεται. «Μ' αρέσει, όμως, πολύ να δοκιμάζομαι σε νέα πράγματα και να εξελίσσομαι. Αν και έχω πολύ δρόμο ακόμα».

Απ' την απήχηση που είχε μέχρι στιγμής η παράσταση-συναυλία, οι καλλιτέχνιδες κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι «ο κόσμος έχει δίψα για το διαφορετικό. Εχει μπουχτίσει από την επανάληψη των ίδιων πραγμάτων. Οταν κάτι είναι αληθινό, το μοιράζεται στο ακέραιο».

Οσοι δεν προλάβετε τη δίωρη παράσταση στη θερινή της περιοδεία, θα τη δείτε εμπλουτισμένη το χειμώνα σε αθηναϊκή σκηνή. Γιατί, όπως λέει η Πέμυ Ζούνη, το «ταξίδι συνεχίζεται...».*

• Της ΙΩΑΝΝΑΣ ΚΛΕΦΤΟΓΙΑΝΝΗ, Ελευθεροτυπία, Παρασκευή 24 Ιουλίου 2009

ΟΙ MAESTROS ΧΟΡΕΥΟΥΝ ΤΑΝΓΚΟ

Μετά το «Buena Vista Social Club» ε-ε-έρχεται το «Cafe De Los Maestros». Μόνο που εδώ αντί για Κούβα έχουμε Αργεντινή. Και αντί για σον, ρούμπες και μάμπο, έχουμε τάνγκος. «Cafe De Los Maestros», λοιπόν, σε ταινία, διπλό cd αλλά και βιβλίο που θα εκδοθεί σε διάφορες γλώσσες. Σε ρόλο Ράι Κούντερ, ο Γκουστάβο Σανταολάγια, ο δις βραβευμένος με Οσκαρ συνθέτης για τη μουσική του στις ταινίες «Το μυστικό του Brokeback Mountain» και «Babel».

Οι Cafe De los Maestros σε απαρτία

Οπως ο Κούντερ μάζεψε πριν από χρόνια σπουδαίους Κουβανούς μουσικούς στη δύση της ζωής τους κάνοντάς τους διάσημους σε όλο τον κόσμο, έτσι και ο Σανταολάγια συγκέντρωσε μερικούς από τους σημαντικότερους, εν ζωή, δεξιοτέχνες του τάνγκο. Οι περισσότεροί τους βρίσκονται σε περασμένη ηλικία. Ογδόντα και βάλε, άλλος γεννημένος το 1922 άλλος το 1924. Πρόκειται για εκείνους που έγραψαν τη χρυσή περίοδο του ήχου στο Μπουένος Αϊρες τις δεκαετίες του '40 και του '50. Σπουδαία ονόματα όπως οι Ανιμπαλ Αρίας, Λεοπόλντο Φεντερίκο, Οσκαρ Φεράρι, Κάρλος Γκαρσία, Χοσέ Λιμπερτέλα, Οσβάλντο Μόντες κ.ά.

«Οι ευρωπαϊκές μας εμφανίσεις θα είναι κάπως διαφορετικές από εκείνη που παρουσιάζεται στο φιλμ», λέει ο Γκουστάβο Σανταολάγια. «Κάποιοι ήταν αδύνατον να έρθουν. Λόγω προχωρημένης ηλικίας δεν ήταν εύκολο να πετάξουν».

Η ταινία παρουσιάζει σε ντοκιμαντερίστικο ύφος τη συναυλία της ομάδας στο περίφημο θέατρο Κολόν του Μπουένος Αϊρες. Προβλήθηκε για πρώτη φορά στο φετινό Φεστιβάλ του Βερολίνου και ήδη κυκλοφορεί σε dvd από το Amazon. Η σκηνοθεσία είναι του Μιγκέλ Κόχαν. «Η επίσημη πρεμιέρα της στην Αργεντινή προγραμματίζεται για τον Ιούλιο. Επιστρέφουμε γι' αυτήν εκεί, αμέσως μετά τις συναυλίες μας σε Παρίσι και Λισαβόνα», εξηγεί ο Σανταολάγια. Το φιλμ, δεν πήρε καλές κριτικές. Το «Variety» έγραφε για την «έλλειψη ιστορικών αναφορών που χαλάει την απόλαυση μια και οι αμύητοι θεατές έπρεπε να υποθέσουν ποιοι είναι και γιατί μαζεύτηκαν εκεί όλοι αυτοί οι γέροντες μουσικοί. Τουλάχιστον η καταπληκτική μουσική βοήθησε στο τέλος ώστε να καλυφθούν οι αδυναμίες του φιλμ».

Ο Γκουστάβο Σανταολάγια, υπεύθυνος για τη σύμπραξη των σπουδαίων Αργεντίνων μουσικών της δεκαετίας του '40 και του '50

Για την καταπληκτική αυτή μουσική, που αποτελεί και το ζητούμενο άλλωστε, ανατρέξτε στο σάουντρακ. Ενα διπλό cd-συλλογή με είκοσι εφτά μεγάλες στιγμές της ιστορίας του τάνγκο. Η κλασική Orquesta Tipica είναι κι εδώ παρούσα, ενώ παρουσιάζονται σε νέες εκτελέσεις συνθέσεις όπως τα «La Coumparsita», «Sera Una Noche» και «La Punalada». Κανονική αναδρομή, από τους καθαρούς ορχηστρικούς ρυθμούς μέχρι και τα φωνητικά κομμάτια. Και όλα αυτά στο αυθεντικό στιλ των παλιών μαέστρων.

«Ηταν κάτι που είχα κατά νου από τότε που ξεκίνησα την καριέρα μου. Απλώς έψαχνα την κατάλληλη ευκαιρία για να το πραγματοποιήσω», αποκαλύπτει ο Σανταολάγια. «Τα τάνγκος αποτελούν μέρος της ζωής μου, είναι όπως τα προαιώνια ερωτήματα που όλοι έχουμε μέσα μας, ποιοι είμαστε και πού πάμε. Ναι μεν με το συγκρότημά μου, τους Bajofondo, παίζουμε τάνγκος αλλά δεν είναι τα αυθεντικά, αφού προσθέτουμε πολλά ηλεκτρονικά στοιχεία και τους δίνουμε μία πιο σύγχρονη μορφή. Τόσο διάστημα γυρίζω τον κόσμο και ασχολούμαι με το ροκ, ακόμα και με το χιπ χοπ, χωρίς να έχω καταφέρει να βρω χρόνο για την αγαπημένη μου μουσική. Πριν από πέντε χρόνια ήταν που άρχιζε να ωριμάζει μέσα μου η ιδέα να ασχοληθώ με τα original τάνγκος»... [Του ΔΗΜΗΤΡΗ ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΥ, Ελευθεροτυπία, 02/07/2008]